Een nieuw griffierechtenstelsel, het paard achter de wagen….?

De streefdatum voor de inwerkingtreding van het nieuwe griffierechtenstelsel is 01 juli 2010. Het voorstel ligt thans bij de Eerste Kamer voor verdere beraadslaging. De opzet van het wetsvoorstel is de drempel te verlagen voor natuurlijke personen om hun recht te zoeken en het geheel overzichtelijker te maken. Nu is er een groot verschil in tarieven en wordt er onderscheid gemaakt tussen soort van zaken en het gerecht waar de zaak dient.

Een eerste bestudering van het voorstel wekt echter de indruk dat de uitwerking van het nieuwe stelsel juist een averechtse werking gaat hebben op mensen die zich met name in een problematische schuldensituatie bevinden.

Wat blijkt namelijk, juist de rechtzoekende rechtspersoon gaat aanzienlijk meer griffierecht betalen dan voorheen. Verreweg de meeste zaken die door de sector Kanton worden afgedaan betreffen zaken met rechtspersonen als eisende partij en natuurlijke personen als gedaagden. In meer dan 90% van deze gevallen gaat het om toewijsbare vorderingen die veelal met het wijzen van een verstekvonnis worden afgedaan. Daarmee worden de hoge(re) griffierechten verhaald op de natuurlijke personen. Juist die natuurlijke personen die al in een benarde schuldensituatie zitten worden daarmee nog eens extra benadeeld. Het beoogde effect van het nieuwe voorstel wordt daarmee niet bereikt, sterker nog….. het paard lijkt daarmee achter de wagen te worden gespannen. Het is namelijk niet alleen de schuldenaar die de dupe dreigt te gaan worden van het nieuwe stelsel, ook de schuldeiser lijkt te worden benadeeld. De rechtzoekende schuldeiser zal namelijk in eerste aanleg meer kosten moeten maken, waardoor de kans op een uiteindelijke volledige betaling door de schuldenaar verkleint.

Bijkomende complicatie gaat te gaan worden dat juist de grotere opdrachtgevers (veelal rechtspersonen die verantwoordelijk zijn voor de aanleveringen van de “bulk-incassodossiers”) bij de gerechtsdeurwaarders, uit commercieel oogpunt, zullen afdwingen dat zij deze initiële kosten voor hun rekening zullen nemen met alle risico’s van dien.

Het voorstel bevat slechts twee categorieën: een categorie voor vorderingen tot € 500,00 en een categorie voor vorderingen groter dan € 500,00 en kleiner dan € 5.000,00. De praktijk wijst uit dat de meeste vorderingen in de laatste categorie vallen. Bij een huurachterstand van € 800,00 geldt nu een griffierecht van € 153,00. In het wetsvoorstel gaat dit griffierecht omhoog naar € 270,00. Dat is een verhoging van meer dan 75%. Bij een vordering van € 1.800,00 gaat het griffierecht van € 201,00 naar € 270,00, een verhoging van 35%

De Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders heeft haar standpunt kenbaar gemaakt aan de verantwoordelijke Kamercommissies.